Diyarbakır
Ulu Cami (Merkez)
İslam dünyasında beşinci Harem-i Şerif olarak bilinmektedir.
Diyarbakır İslam ordularınca fethedildikten sonra, ildeki en
büyük Hıristiyan tapınağı Mar-Tama kilisesi, M.S. 639 yılında
camiye çevrilmiştir. 1091'de Büyük Selçuklu Sultanı Melikşah
zamanında tamir ettirilmiştir. 1115 tarihinde meydana gelen
deprem ve yangında büyük hasar gören cami, 1240 yılında halkın
yardımıyla onarılmıştır. Avlusundaki şadırvanları, çeşitli
devirlere ait kitabeleri yönünden büyük değer taşıyan bu ilk
İslam yapısı, kara taşlarla inşa edilmiştir. Anadolu'nun en eski
camisi olan Ulu Cami, çevresindeki iki medrese ve diğer
yapılarla anıtsal yapılar topluluğu olarak günümüzde de dikkat
çekmektedir. Plan olarak 705-715 yıllarında inşa edilen Şam'daki
Ümmiye ve Emevi camilerine benzemektedir.
Behram Paşa Cami (Merkez)
13. Osmanlı Valisi Behram Paşa tarafından yaptırılan cami,
Osmanlı mimarisinin en güzel örneklerindendir. Caminin çok süslü
minberi bir sanat harikasıdır.
Şeyh Matar Cami (Merkez)
Dört ayaklı minare ve cami, Akkoyunlu eseri olup 1500 yılında
Sultan Kasım tarafından yaptırılmıştır. Minare yekpare taş sütun
üzerinde dört köşeli olarak inşa edilmiştir. Sütunların üzerinde
fırınlanmış ağaç kullanılması da minarenin özelliklerinden
biridir. Bir inanışa göre yedi defa sütunların arasından geçenin
dileği kabul edilirmiş.
Safa Cami (Merkez)
1532 yılında yapılan cami, Akkoyunlu eseridir. Eskiden bir
kılıf içinde muhafaza edildiği söylenen minaresi oldukça
zariftir.
Meryem Ana Kilisesi (Merkez)
VI. yy.dan kalma olup, zamanla birçok onarım görmüştür.
Bizans devrinden kalma mihrabı, Roma biçimi kapısı ilgi
çekicidir. Kilisede bazı azizlerin türbesi bulunmaktadır.
Süryani Kadim Yakubi mezhebine ait olan kilisede bazı azizlerin
tasvirleri bulunmaktadır.
|
