Nevşehir
Genel Bilgiler
Yüzölçümü: 5.467 km²
Nüfus: 289.509 (1990)
İl Trafik No: 50
Tarihçe
Tarihi M.Ö. 3000 yıllarına kadar uzanan ve tarih öncesi
çağlardan beri bir çok yerleşmeye sahne olan kent tarihte
Kapadokya Krallığı adıyla anılmıştır. Nevşehir'de Hititler,
Persler, Makedonyalılar, Selevkoslar, Roma, Bizans, Selçuklu,
Dulkadiroğulları ve Osmanlılar hüküm sürmüştür.
İlçeler
Nevşehir ilinin ilçeleri; Acıgöl, Avanos, Derinkuyu,
Gülşehir, Hacıbektaş, Kozaklı ve Ürgüp'tür.
Gülşehir
Nevşehir'e 20 km. uzaklıktadır. Osmanlı Sadrazamı Karavezir
Mehmet Seyyid Paşa'nın yaptırdığı külliye; cami, medrese ve
çeşmeden oluşmaktadır. İlçedeki Aziz Jean Kilisesi ve Sivasa
Gökçetoprak yeraltı şehri görülmeye değer yerlerdendir.
Kozaklı
Nevşehir' in yaklaşık 100 km kuzeyinde yer alan Kozaklı
sağlık turizmi açısından önemli bir yere sahiptir. Kozaklı
kaplıcaları, Batı Alman kaplıcaları Birliği sınıflamasına göre
sodyumlu, kalsiyumlu, klorlu olup A ve C grubu şifalı sular
grubuna girmektedir. Kozaklı kaplıcalarından iltihabı olmayan
romatizmal hastalıkların, kireçlenmelerin, cilt hastalıklarının,
kronik iltihaplı kadın hastalıklarının, damar sertliklerinin,
mantar hastalıklarının tedavisinde başarılı sonuçlar alındığı
gözlenmiştir.
Acıgöl
Aksaray-Nevşehir yolu üzerinde yer alan ve Nevşehir'e
uzaklığı yaklaşık 20 km. olan Acıgöl'de tespit edilebilen en
eski yerleşim M.Ö. VIII. yüzyıla aittir. Ağıllı köyü
yakınlarındaki Topada Geç Hitit Dönemi'ne ait Hitit hiyeroglifi
ile yazılmış kaya anıtında bölgenin siyasi durumu ve liderinin
icraatları ile ilgili bilgiler yer almaktadır.
Derinkuyu
Nevşehir-Niğde karayolu üzerinde eski adı Melegobia olan
Derinkuyu Nevşehir'e 29 km. uzaklıktadır. Akarsuyu ve gölü
bulunmayan bu ilçenin içme suyu 60-70 m derinlikteki kuyulardan
temin etmesinden dolayı "Derinkuyu" olarak
adlandırılmıştır.İlçede 85 m derinliğinde bir yeraltı şehri
bulunmaktadır. Bu yeraltı şehri, bir yeraltı şehrinde bulunan
tüm özelliklere sahiptir.
Ulaşım
Karayolu: Karayolu ile Nevşehir'e her yerden
ulaşım mümkündür.
Otogar Tel: (+90-384) 213 40 25
Havayolu: Hava Limanı şehir merkezine 30 km
uzaklıktadır. Merkezden, otobüs, dolmuş ve taksi ile ulaşmak
mümkündür.
Müzeler ve Örenyerleri
Hacı Bektaş Arkeoloji ve Etnografya Müzesi
Hacıbektaş ilçesinde bulunan arkeolojik ve etnografik
eserlerin sergilendiği müzede, iki eser deposu, laboratuvar ve
kütüphane bulunmaktadır. Suluca-Karahöyük kazılarından ele geçen
buluntular Eski Tunç, Assur Ticaret Kolonileri, Hitit, Phryg,
Roma, Doğu Roma Çağı eserlerinin yanı sıra çeşitli etnografik
eserler teşhir edilmektedir.
Göreme Açık Hava Müzesi
Nevşehir'e 13 km. uzaklıkta ve Göreme kasabasının 2 km.
doğusunda yer alan bir kaya yerleşim yeridir. M.S. 4. yüzyıldan
13. yüzyıla kadar yoğun bir şekilde manastır hayatı yaşanmıştır.
Hemen her kaya bloğunun içinde kiliseler, şapeller, yemekhaneler
ve oturma mekânları mevcuttur. Bugünkü Göreme Açık Hava Müzesi
manastır eğitim sisteminin başlatıldığı yer olarak kabul edilir.
Soğanlı, Ihlara, Açıksaray aynı eğitim sisteminin daha sonraları
görüldüğü yerlerdir.
Kiliseler, 2 tür teknikle boyanmıştır. Birincisi, doğrudan
doğruya kaya yüzeyi düzeltilerek üzerine yapılan boyama;
ikincisi ise, kaya üzerine yapılan secco (tempera) ve fresko
tekniği ile yapılan boyamadır. Kilisede işlenen konular İncil ve
Hz. İsa'nın hayatından alınmıştır. Göreme Açık Hava Müzesi'nde
Kızlar ve Erkekler Manastırı, Aziz Basil Kilisesi, Elmalı
Kilise, Aziz Barbara Kilisesi, Yılanlı Kilise, Karanlık Kilise,
Çarıklı Kilise ve Tokalı Kilise bulunmaktadır.
Örenyerleri
Nevşehir Müzesi
Zelve - Avanos - Aktepe
Çavuşin Kilisesi - Avanos - Çavuşin
Kaymaklı Yeraltı Şehri - Kaymaklı Kasabası
Derinkuyu Yeraltı Şehri - Derinkuyu, Açıksaray
Gülşehir St. Jean Kilisesi - Gülşehir
Özkonak Yeraltı Şehri - Avanos - Özkonak Kasabası
Mazi Yeraltı Şehri - Ürgüp
Tatlaring Kilisesi - Acıgöl
Paşabağları - Avanos - Çavuşin
Ürgüp Müzesi
M. Paşa Kiliseleri - Ürgüp - Mustafapaşa
Pancarlı Kilisesi - Ürgüp - Mustafapaşa
Üzümlü Kilise ve Çev. - Ürgüp - Ortahisar
Hallaç Manastırı - Ürgüp - Ortahisar
Sete. Teodore Kilis. - Ürgüp - Yeşilöz

Hacı Bektaşi Veli Kültür Müzesi
Suluca Karahöyük - Hacıbektaş
İlicek Höyük - İlicek Köyü
Kayaaltı Höyük - Kayaaltı Köyü
Abdal Kalesi - Kızılöz Çiftliği
Kalehöyük - Karaburma
Paşabağları ve Zelve Ören Yeri
1 km. uzaktaki peribacaları en iyi Zelve ören yerinden
görülmektedir. Burada ayrıca Aziz Simeon adına yapılmış şapel ve
birçok kaya mekânları bulunmaktadır. Paşabağları'nın daha
ilerisinde Göreme-Avanos karayolundan 2 km. içerde olan ve 3
vadiden oluşan Zelve ören yeri, peribacalarının en yoğun olduğu
yerdir. 9. ve 13. yüzyıllarda Hıristiyanların önemli yerleşim ve
dini merkezlerinden birisi olmuştur. Balıklı, Üzümlü ve Geyikli
kiliseler vadinin en önemli kiliseleri olup ikonoklastik dönem
öncesine aittir. 1952 yılına kadar iskân edilmiş vadide
manastırlar, kiliseler, yerleşim yerleriyle, tünel, değirmen,
cami gibi yapılar bulunmaktadır.
Avanos
Nevşehir'in 18 km kuzeyinde olan Avanos'un antik dönemdeki
adı Venessa'dır. Çok sayıda çanak çömlek atölyesi bulunan ilçede
seramik yapım geleneği Hititlerden beri süregelmektedir.
Kızılırmak'ın getirdiği kırmızı toprak ve milden elde edilen
seramik çamuru, Avanoslu seramik sanatçılarının elinde şekil
almaktadır.
Avanos ve Çömlekçilik
Avanos'ta da Hititler'den beri çarkla çanak-çömlek yapıldığı
bilinmektedir.Bu el sanatı kavimden kavime,babadan oğula geçerek
günümüze kadar gelmiştir. Avanos'un dağlarından ve Kızılırmak'ın
eski yataklarından yumuşak ve yağlı kil topraklar elenir ve
iyice yoğurularak çamur haline getirilir.Çark adı verilen ve
ayakla döndürülen tezgah üzerindeki çamurun maharetle
şekillendirilmesiyle istenilen çanak yapılmış olur.İşlik denilen
atölyelerde üretilen çanaklar önce güneşte,daha sonra da gölgede
kurutulduktan sonra,saman ve talaşla yakılan fırınlarda 800
dereceden başlayıp 1200 derece sıcaklık arasında özenle
pişirilir. Yörede yemek kapları,su testileri,kışlık yiyecek
saklamak için çömlekler ve küpler,su kükleri tanınan çanak
ürünleridir. Avanos,günümüzde "Kapadokya'nın el sanatları ve
alış-veriş merkezi"olarak tanınmaktadır.
Ürgüp
Nevşehir'in 20 km doğusunda olan Ürgüp Kapadokya Bölgesinin
en önemli merkezlerindendir. Göreme'de olduğu gibi tarihsel
süreç içerisinde çok sayıda isme sahip olmuştur. Bizans
Döneminde Osiana (Assiana), Hagios Prokopios; Selçuklular
Dönemi'nde Başhisar; Osmanlılar zamanında Burgut kalesi;
Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren de Ürgüp adıyla
anılmıştır.
Hacıbektaş
Nevşehir-Kırşehir yolu üzerinde Nevşehir'e 45 km uzaklıkta
olan Hacı Bektaş, ilçe merkezinde yapılan kazılar sonucunda Eski
Tunç Çağı, Hitit, Frig, Hellenistik ve Roma Dönemi'ne ait ele
geçen eserler, Hacıbektaş Arkeoloji Müzesi'nde sergilenmektedir.
Hacı Bektaş yakınlarındaki Karaburna köyü yakınlarında Topada ve
Sivasa'da olduğu gibi Geç Hitit Dönemi'ne ait Hitit hiyeroflifi
ile yazılmış Karaburna kaya anıtı bulunmaktadır.
Hacı Bektaş-i Veli Ve Bektaşlık
Asıl adı Muhammed bin Musa olan ve doğum ölüm tarihi kesin
belli olmayan Hacı Bektaş-ı Veli'nin 1209 - 1210 tarihlerinde
doğup,1270 -1271 tarihlerinde öldüğü sanılmaktadır. Anlatılan
menkıbelere göre Nişaburludur.Çocukluk ve gençliği Horasan'da
geçmiş, Hoca Ahmet Yesevi Ocağında felsefe, sosyal ve müsbet
ilimler öğrenmiştir. Hacıbektaş, Selçukluların siyasi ve
iktisadi düzenlerinin bozulduğu,yönetimde bölünmelerin ortaya
çıktığı bir dönemde Horasan'dan Anadolu'ya gelmiş; köy köy,
şehir şehir gezerek Türk birliğinin sağlanması, Anadolu'nun
Türkleşmesi ve İslamlaşması için çaba harcamıştır. Eski adı
Sulucakarahöyük bugünkü adıyla Hacıbektaş İlçesinde kurduğu
okulda öğrenciler yetiştirmiş; Türk dili ve kültürünün yabancı
etki ve yozlaşmalardan korunması için çalışmıştır. Onun hoşgörü
ve insan sevgisine dayalı düşünce sistemi kısa sürede geniş halk
kitlelerine ulaşarak benimsenmiştir. "İlimden gidilmeyen yolun
sonu karanlıktır", "Kadınları okutunuz", "Eline, diline ve
beline sahip ol", "Araştırma açık bir sınavdır", "Her ne ararsan
kendinde ara", "Düşmanınızın dahi insan olduğunu unutmayınız".
Yukarıdaki özdeyişler Hacı Bektaş-ı Veli'nin felsefesini en
güzel biçimde açıklamaktadır. Onun dünya görüşü 1948 İnsan
Hakları Evrensel Beyannamesi ile aynı anlayışı aksettirmektedir.
Nevşehir - Göreme Tarihi Milli Parkı
Yeri: İç Anadolu bölgesinde , Nevşehir ili
sınırları içerisinde yer almaktadır.
Ulaşım: Milli Park alanında ; batı ve güney
yönünde Ankara-Adana karayolu, Aksaray 'dan Nevşehir'e ulaşan
karayolu, doğu ve kuzeydoğudan Kayseri'den Ürgüp'e gelen
karayolu ile ulaşılır.
Özelliği: Milli Park orta Anadolu 'nun Hasan
Dağı-Erciyes Dağı volkanik bölgesinde kalmaktadır. Saha;
platolar ovalar küçük dağ bitkileri , yüksek tepeler, alüvyonla
dolmuş dere ve ırmak vadileri, drenaj havzaları ve erozyonlu dik
yamaçlı vadilerde birbirinden ayrılan yüksek düzlüklerden
oluşmuştur. Erciyes ve Hasan Dağının büyük volkanik konileri ,
kuzeyden Kızılırmak vadisinin bir kısmı, bazıları bazaltla kaplı
aşınmış tüf yatakları araziye hakim özelliktedir.
Alan; volkanik tüften oluşmuş ilgi çekici manzara yapısı
içerisinde Bizans Kilise mimarisi ve dinsel sanat tarihinden
önemli bir devri sergilemektedir. Bölgenin özelliklerinden
burada yaşayanlar savaşların etkilerinden,merkezi idarenin
otoritesinden uzak kalmayı başarabilmişlerdir.
Ana ulaşım yollarına uzaklığı ve engebeli bir alan olması
,gizlenmek isteyen veya dini inzivaya çekilenler için uygun
korunma yeri olmuştur. Manastır hayatı 3. yüzyıl sonları ile 4.
yüzyıl başlarında başlamış ve hızla yayılmıştır. Manastırlar,
kiliseler, şapeller,yemekhaneler ve keşiş hücreleri ,depo ve
şarap yapım yerleri bulunan mekanlar oyulmuş,duvar resimleri ile
süslenmiştir. Ayrıca saha içerisinde , Ürgüp ,Avcılar, Üçhisar,
Çavuşini, Yeni Zelve yerleşimleri, Göreme yöresinin geçmişteki
kültürüne uygun tarım ve köy hayatını yansıtan tarihi ve doğal
bütünlüğü sağlayan sahaları teşkil eder.
Yukarıda anlatılan; Göreme'nin eşsiz jeomorfolojik oluşumu ,
estetik manzara yapısının görsel değeri ile tarihi ve etnolojik
yapısı Milli Parkın kaynak zenginliğinin ana başlıkları
sayılabilir.
Görülebilecek Yerler: Volkanik tüften oluşmuş
ilgi çekici manzara yapısını oluşturan Peribacaları aynı zamanda
Bizans kilise mimarisi ve dinsel sanat tarihini sergilemesi
açısından başta görülmesi gerekli yerlerdendir. Ayrıca Ürgüp ,
Avcılar, Uçhisar, Çavuşini ve Yeni Zelve yerleşimleri, Göreme
yöresinin geçmişteki kültürüne uygun tarım ve köy (kırsal)
hayatını yansıtan yerleşimler olması nedeniyle ziyaretçilerin
ilgisini çekecek niteliktedir.
Mevcut Hizmetler ve Konaklama: Milli Parkın
ziyaretçileri için en uygun dönemi 15 Mart-15 Kasım ayları
arasındadır. Milli Park içerisinde, hem doğal hem kültürel
değerlerinin farklı bir yaklaşımla gezilebilmesi amacıyla
tracking (yürüyüş) hatları belirlenmiştir. Ziyaretçiler, Milli
Park içerisinde ve yakınındaki yerleşimlerindeki çok sayıdaki
otel ve pansiyonlarda konaklanabilir.
Mustafapaşa (Sinasos)
Ürgüp'ün 6 km. güneyinde yer alan Mustafapaşa, 20. yüzyılın
başlarına kadar Rum ve Türklerin birlikte yaşadığı bir
kasabadır. 19. yüzyılın sonları ve 20. yüzyılın başlarına
tarihlenen eski Rum evleri oldukça zengin taş işçiliği arz
ederler. Mustafapaşa'nın batısında yer alan Gömede Vadisi
morfolojik açıdan Ihlara Vadisi'nin küçük bir benzeridir. Ihlara
Vadisi'nde olduğu gibi kaya oyma kiliselere, barınaklara ve
vadinin içinden geçen bir dereye sahiptir. Mustafapaşa'daki
önemli kilise ve manastırlar; Aios Vasilios Kilisesi, Sinasos
Kilisesi, Alakara Kilisesi, Aios Nichole Manastırı, Konstantin-Helena
Kilisesi, Manastır Vadisi kiliseleri ve Basil Kilisesi'dir.
Ayrıca Osmanlı döneminde inşa edilmiş güzel taş ve ağaç işçiliği
gösteren bir kervansaray da bulunmaktadır.
Ihlara Vadisi
Aksaray'a 40 km. uzaklıktadır. Vadiye, Aksaray-Nevşehir
karayolunun 11. km.sinden sapılarak gidilir. Hasandağı'ndan
çıkan bazalt ve andezit yoğunluklu lavların soğumasıyla ortaya
çıkan çatlaklar ve çökmeler kanyonu oluşturmuştur. Bu
çatlaklardan yol bulan kanyonun bugünkü halini almasını sağlayan
Melendiz Çayına ilk çağlarda Kapadokya ırmağı anlamına gelen 'Potamus
Kapadukus" denilmekteydi. 14 km. uzunluğundaki vadi Ihlara'dan
başlar, Selime'de son bulur. Vadinin yüksekliği yer yer 100-150
m.dir. Vadi boyunca kayalara oyulmuş sayısız barınaklar,
mezarlar ve kiliseler bulunmaktadır.Bazı barınaklar ve kiliseler
yeraltı şehirlerinde olduğu gibi birbirlerine tünellerle
bağlantılıdır.
Kaymaklı
Nevşehir'in 20 km güneyinde bulunan yeraltı şehridir. VII. -
IX. yüzyıllar arasında arap saldırılarına karşı korunmak ve
Hıristiyanlığın yayılmasına karşı engelleri önlemek için sığınak
olarak yapılmıştır. Karışık tünellerle 4 kat aşağısına kadar
inilebilmektedir. 5.- 8. katlar açık değildir. Tünellerle yatak
odalarına, mutfaklara, şarap depolarına, dolaplara ve
tapınaklara gidilebilmektedir. Tüneller ve katlar arası değirmen
taşları ile kapatılarak şehrin dış dünya ile ilgisi
kesilebilmektedir. Bütün şehrin havalandırılması büyük bir baca
ile yapılmaktadır.
Yeraltı Şehirleri
Özkonak Yeraltı Şehri
Avanos'a 14 km. uzaklıktaki Özkonak kasabasında bulunan
yeraltı şehri, İdiş Dağı'nın kuzey yamaçlarında volkanik, granit
bünyeli tüf tabakalarının oldukça kalın olduğu bir yerde
yapılmıştır. Yeraltı şehri henüz tam olarak temizlenmemiş olup
temizlendiği kadarıyla ziyarete açılmıştır.
Kaymaklı Yeraltı Şehri
Nevşehir'e 20 km. mesafede bulunan Kaymaklı kasabasındadır. 8
katlı olup ilk katı erken dönem tarihlenmektedir. Roma ve Bizans
dönemlerinde de diğer alanların oyularak genişletilmesi
suretiyle yeraltı şehri haline dönüştürülmüştür. Bugün 4 katı
ziyarete açıktır. Tüf kayalara oyulmuş bu yeraltı şehri, bir
kitlenin geçici olarak yaşayabilmesi için gerekli barınma
şartlarına haizdir. Dar koridorlarla birbirlerine bağlanan oda
ve salonlar, şarap depoları, su mahzenleri, mutfak ve erzak
depoları, havalandırma bacaları, su kuyuları, kilise ve
dışarıdan gelebilecek herhangi bir tehlikeyi önlemek için kapıyı
içten kapatan büyük sürgü taşları vardır.
Derinkuyu Yeraltı Şehri
Nevşehir- Niğde karayolu üzerinde ve Nevşehir'e 30 km.
uzaklıkta bulunan Derinkuyu ilçesindedir. Kaymaklı yeraltı
şehrinde olduğu gibi burada da büyük bir topluluğu içinde
barındıracak ve ihtiyaçlarını karşılayacak mekânlar vardır. Bu
yeraltı şehri 8 katlıdır. Kaymaklı yeraltı şehrinden farklı
olarak burada misyonerler okulu, günah çıkartma yeri, vaftiz
havuzu ve ziyaretçilerin ilgisini çeken kuyu mevcuttur. Yeraltı
şehirleri sadece Kappadokia bölgesinin jeolojik oluşumlarına
özgü yapılar olup diğer bölgelerde bu tür örneklere
rastlanmamaktadır.
Mazı Yeraltı Şehri
Antik adı "Mataza" olan Mazı köyü, Ürgüp'ün 18 km. güneyinde,
Kaymaklı yeraltı şehrinin ise 10 km. doğusundadır. Değişik
yerlerde 4 girişi tespit edilebilmiştir; asıl girişi düzensiz
taşlarla örülmüş koridor sağlamaktadır. Kısa koridordaki iri
sürgü taşı, yeraltı şehrinin giriş çıkışını kontrol altına
almaktadır. İç kısımdaki küçük oda, sürgü taşının rahat bir
şekilde hareket etmesi için yapılmıştır. Yeraltı yerleşiminin
geniş alanlarına yayılan ahırlar, diğerlerinden farksızdır.
Ahırlardan kısa bir koridor vasıtasıyla yeraltı şehrinin
kilisesine ulaşılmaktadır. Bu mekânın girişi sürgü taşı ile
kapatılabilmektedir. Kilise apsisi, köşeye oyulmuştur ve cephesi
kabartmalarla süslüdür.
Özlüce Yeraltı Şehri
Eski adı "Zile" olan Özlüce köyü merkezindeki yeraltı şehri,
Nevşehir- Derinkuyu karayolu üzerindeki Kaymaklı kasabasının 6
km. batısındadır. Girişte bazalttan yapılmış, birbirine geçmeli
iki kemerli mekân bulunmaktadır. Daha sonra yine moloz taşlarla
örülü 15 m. uzunluğunda bir geçit vasıtasıyla asıl tüf kayaya
ulaşılmaktadır. Yeraltı şehrine girişi sağlayan taştan yapılmış
mekânlar, asıl yeraltı şehrini oluşturan kaya oyma mekânlara
nazaran daha yenidir. Bu koridorun bitiminde 1.75 m. çapında
sert granit taştan yapılmış sürgü taşı bulunmaktadır. Girişteki
ana mekân, yeraltı yerleşiminin en geniş alanı olup iki bölümden
ibarettir. Büyük mekânın sağında erzak depoları, solunda ise
oturma odaları bulunmaktadır. Oldukça uzun olan galerilerin
kenarlarında hücre tipi odalar, tabanlarda ise tuzaklar yer
alır. Henüz ziyarete açılmamıştır.
Tatlarin Yeraltı Şehri
1991 yılında ziyarete açılan yeraltı şehri ise, mekânlarının
büyüklüğü, erzak depolarının sayısının ve kiliselerin çokluğu
nedeniyle askeri garnizon ya da manastır kompleksini akla
getirir. Yeraltı şehri oldukça geniş alanlara yayılmış, ancak
küçük bir kısmı temizlenebilmiştir. Halen iki katı gezilebilen
yeraltı şehrinin en önemli özelliği diğer yeraltı şehirlerinde
pek bulunamayan tuvalete sahip olmasıdır.
Nevşehir Kaleleri
Nevşehir Kalesi
Selçuklular döneminde, Bağdat'a giden kervan yolunun
korunması amacıyla inşa edilmiştir. Nevşehir'in eski yerleşim
yerinde, sağlam bazalt kütleli bir tepenin üzerinde bulunan
kale, Osmanlı döneminde Damat İbrahim Paşa tarafından onarılmış
ve cumhuriyet döneminde de yeniden restore edilerek tahrip
olmaktan korunmuştur. Sur duvarları genelde sağlam olup, kale
girişi güneybatı yönündedir.
Uçhisar Kalesi
Nevşehir merkezine 10 km. uzaklıkta bulunan Uçhisar, doğal
konumu nedeniyle bir hisar görünümündedir. Kapadokya manzarasına
hâkimdir. Doğu Roma döneminde, korunaklı yapısı ile Arap
akınlarına karşı kolayca savunma sağlamıştır. Kalenin içerisine
oyulmuş eski bir mağara bulunmaktadır. Mağaraya üç yol ile
girilir ve bu yollar geniş bir salonda birleşir. Yolların
birinde taş kapı, ardında da nöbetçi odası mevcuttur. Kalenin
içerisinde başka dehlizler de bulunmakla birlikte, bunların
bazıları çökmüş bazıları ise molozla dolmuştur.
Ortahisar
Ürgüp-Nevşehir yolunun güneyinde bulunmaktadır. Yerleşimin
ortasında kayalardan oyma evlerle çevrelenen doğal bir kale
bulunmaktadır. Ortahisar?ın en önemli özelliği, bünyesindeki
yeraltı kentleridir. Kolayca şekillendirilebilen bir kaya
yapısına sahip olan kalede yerin altına oyulmuş doğal soğuk hava
depoları da bulunmakta olup, bu depolarda günümüzde narenciye
saklanmaktadır.
Kaplıca ve İçmeceler
Ürgüp İçmece ve Kaplıcası
Su kaynağı, ilçe merkezinin 5 km. doğusunda bulunmaktadır.
Kaplıca suyunun ısı derecesi 14 °C olup, tuzlu, kokusuz, gazsız
sular gurubundan sayılmaktadır. Deri hastalıklarının tedavisinde
su banyosundan ve kaynağın az ilerisindeki kükürtlü çamurdan
yararlanılır.
Bahçeli İçmecesi
Kaynak, Bahçeli köyünün kuzeybatısındadır. Suyu 18 °C olan bu
içmece fazla gazlı, kokusuz, bikarbonatlı sofra sularını ihtiva
eder. Hazmı kolaylaştıran ve böbrekleri temizleyen bu su aynı
zamanda sofra suyu olarak da kullanılır.
Çorak ve Karakaya İçmeceleri
Nevşehir-Avanos karayolu üzerindeki bu içmecelerden; Çorak
İçmecesi il merkezine 5 km., Karakaya İçmecesi de 13 km.
uzaklıktadır. Alkali düzeyi yüksek, tuzlu ve bikarbonatlı olan
Çorak suyu, içme olarak değerlendirildiğinde sindirimi
kolaylaştırıcı etki yapmaktadır. Sodyum bikarbonatlı ve alkalik
sulardan olan Karakaya İçmecesi de mide ve bağırsak
rahatsızlıklarının tedavisinde kullanılmaktadır.
Gümüşkent İçmecesi
Gümüşkent kasabasının hemen yakınında bulunan bu içmece,
kısmen doğal, betonlaşmış bir havuzun içinde kaynamaktadır.
İkinci bir havuzda toplanan su, bahçe sulamasında
kullanılmaktadır. Gümüşkent İçmecesi, toprak alkali,
bikarbonatlı ve bol karbondioksitli bir maden suyudur. İçme
olarak değerlendirildiğinde metabolizma hastalıklarında
karaciğer ve safra kesesi hastalıklarında yararlı olmaktadır.
Balonla Seyahat (Sıcak Hava Balonu)
Kapadokya'nın simgelerinden biri olmaya başlayan balonlarla
yapılan turlar, bölgenin eşsiz güzelliğini görmenin en etkili
yoludur. Gökte ağır ağır süzülerek yaklaşık 15 dakika süren
balon tur, Kapadokya uygarlığının ve doğal güzelliğinin
yürüyerek ulaşılamayan en uzak noktalarına kadar götürür.
Ne Yenir?
Yöre üzümünden yapılan şaraplar, pekmez, Avanos'un çömlek
kebabı, Acıgöl'ün kabak tatlısı, Ortahisar'ın mağaralarında
depolanan limon ve greyfurtlar, Ortahisar nefis kayısıları
mutlaka tadılmalıdır.
Ne Alınır?
Yöreden alınabilecek hediyelik eşyalar çömlek işi kapkacaklar,
deri işleri, halıcılık, onyx taşından yapılmış süs eşyaları
yöreden alınabilecek hediyelik eşyalardır.
Bunları yapmadan dönmeyin
Nevşehir kaya kiliselerini, Bizans duvar fresk sanatlarını
görmeden
Türk-İslam sanatı örneklerinin sergilendiği Hacıbektaş
Müzesini gezmeden
Nevşehir merkezindeki Damat İbrahim Paşa Cami ve
Külliyesini görmeden
Acıgöl'deki Hitit kaya kitabesini ziyaret etmeden
Çanak-çömlek, bakır ve oniks taşından yapılmış süslemeler,
deri işleri hediyelik eşya almadan
Avanos'ta çanak-çömlek atölyelerinde ayakla çevrilen
tezgahların başına geçerek, seramik kap yapmadan
Yöreye özgü şaraplardan tatmadan
Nevşehir'den dönmeyin...
Sit Alanları
Arkeolojik Sit Alanı : 93
Kentsel Sit Alanı : 11
Doğal Sit Alanı : 15
Tarihi Sit Alanı : Yok
Diğer Sit Alanları
Arkeolojik ve Doğal Sit : 4
Arkeolojik ve Kentsel Sit : 2
Tarihi ve Doğal Sit : 4
Tarihi ve Doğal Sit : 1
Doğal ve Kentsel Sit : 1
Toplam : 131
Kültür (Tekyapı Ölçeğinde) ve Tabiat Varlıkları :
928
GENEL TOPLAM : 1059
İletişim Bilgileri
İl Kültür Müdürlüğü
Tel: (384) 213 42 60
Faks: (384) 213 70 45
İl Turizm Müdürlüğü
Tel: (+90-384) 212 95 73
Turizm Danışma Müdürlüğü
Tel: (+90-384) 213 36 59
Kültür Merkezleri
Tiyatro, konferans gibi etkinliklere yönelik 184 kişilik
Salon
480 m²'lik Sergi Salonu
480 m²'lik Kütüphane
690 m²'lik Müze
Yazışma Adresi: Hasan Emmi Türbesi Yanı
350 Evler Mah. No: 5 - Nevşehir
Tel: (384) 213 54 50
Faks: (384) 212 43 38
Devlet Güzel Sanatlar Galerisi Müdürlüğü
Kültür Merkezi, NEVŞEHİR
Tel: (0 384) 213 17 26
Faks: (0 384) 213 42 60
Önemli Telefonlar
Valilik: (+90-384) 213 39 05
Belediye: (+90-384) 213 10 30
Hastane: (+90-384) 212 32 00
Polis: (+90-384) 441 21 55
Jandarma: (+90-384) 311 20 14
|